محله سوهانک تهران

محله سوهانک تهران

08 آذر 1404

زمان مطالعه

سوهانَک، اسم دهکده و همچنین محله‌ای است در شمال شرقی تهران که حدود 15.5 کیلومتر از مرکز این شهر فاصله دارد. موقعیت جغرافیایی سوهانک 35 درجه شمالی و 51 درجه شرقی است. این روستا از جنوب به جاده مینی‌سیتی- لشکرک و از شمال به دامنه جنوبی البرز و از سوی غرب به گردنه قوچک منتهی می‌شود. دهکده سوهانک ۱۸۰۰ متر از سطح دریا ارتفاع دارد و با گسترش شهر تهران اکنون جزئی از این شهر و محله‌ای از بخش شمیرانات تهران به شمار می‌آید.

با وجود آنکه در سوهانک آثار باستانی بسیار قدیمی وجود داشت، احتمال می­رود که پیشینیان اهالی این روستا، در اواخر دوران زندیه و یا اوایل قاجار از مازندران به این منطقه مهاجرت کرده باشند. آب آشامیدنی اکثر اهالی از چهار رشته قنات تأمین می‌شود و محصولاتش غلات و میوه، به ویژه زردآلو است.

سوهانک قدیم

کشتزارها و باغ‌های قدیمی که جزء سوهانک بودند عبارت‌اند از: دره پولاد وحش، باغ حدیقه، جهان‌بخش، بند تله‌هرز، بیدستان، باغ سردار، باغ فولادی(نازآباد)، تنگ آخوره، تنگ فاطمی، باغ حمزه(منور)، چال استلک، سوت‌بیشه، شاه‌پسند(دره جوزدار)، شنکزار و یوردکریم. شمار ساکنان سوهانک در سال ۱۳۴۲ خورشیدی ۴۰۸ تن مرد و ۲۹۳ تن زن بوده‌است. در همان سال سوهانک دارای مسجد و تکیه و گرمابه بوده و دبستانی به نام ارمغان سوهانک (دبستان فولادی) با ۱۳۹ دانش‌آموز داشته‌ است.

دو اصله چنارکهنسال در حیاط مسجد سوهانک وجود دارد که قدمت یکی از این دو اصله از چنار امام­زاده صالح تجریش نیز بیشتر است. عمر هر دو اصله را در حدود نهصد سال تخمین زده­اند.

من‌جمله اماکن قدیمی سوهانک، قبرستان آن است که در خیابان شهید ازگلی قرار دارد و برطبق باور مردم آن منطقه و شجره­نامه­ی آستان قدس رضوی، پیکر امامزاده‌ای در قسمت جنوبی آن دفن شده است. با وجود آنکه مقبره و یادبودی برای امامزاده­ی مذکور بنا نگردیده است، بر اساس حدسیات اهالی آن محل می‌توان گفت محل دفن امامزاده، در قسمت جنوب غربی و در زیر درختان سرو کهنسال قبرستان قرار دارد. حمام قدیمی سوهانک و تکیه قدیم سوهانک نیز از اماکن قدیمی سوهانک محسوب می­شدند که متأسفانه به دلیل بی­کفایتی و سوء استفاده برخی افراد و به طمع غارت آثار باستانی در دهه ۳۰-۴۰ مورد تخریب وغارت قرار گرفتند. اکثر معمرین و ریش سفیدان این روستا عقیده دارند که کسی از زمان احداث آنها در محل با خبر نیست. در زمان تخریب حمام بسیار قدیمی که احتمالاً زمان احداث آن به دوران قبل از اسلام نسبت داده می‌شود، سنگ نبشته‌ای از میان یکی از پی‌های قطور بنای آن استخراج گردید. متأسفانه سرنوشت سنگ نوشته، نامعلوم مانده است. بنای تکیه قدیمی سوهانک هم در دوران قاجارو یا قبل از آن و از خشت خام و کاهگل ساخته شده بود. از میان این بنا، نهری می‌گذشت که از باغ اندرون(سردار) سر چشمه می­گرفت.

آسیاب قدیمی سوهانک نیز از دیگر بناهای قدیمی این روستا بود که در شمال سوهانک و ابتدای تنگه قرار داشت. زمان ساخت این آسیاب که از ملات ساروج و سنگ خشک ساخته شده ‌بود، مانند: حمام، به زعم پیران محل، نا­مشخص مانده است.

سوهانک در گذشته مناطق وسیع­تری را شامل می­شد و مرز آن از کناره باغ­های دارآباد آغاز و تا ابتدای جاده لواسان-فشم ادامه می­یافت، اما به­تدریج قسمت­هایی از خاک سوهانک جدا شدند. در حال حاضر شهرک­های جدا شده از سوهانک عبارتند از: شهرک نفت، شهرک شهید محلاتی، شهرک قائم، شهرک ابوذر، شهرک لاله، شهرک کوثر و شهرک یاس.

سوهانک امروز

با توجه به­اینکه اکثر باغ­های بزرگ سوهانک تخریب شده­اند و دربیشتر بخش­های این روستا عملیات ساختمان سازی انجام گرفته، طبیعت بکر و زیبای سوهانک خدشه­دار گشته است. در قسمت شرقی سوهانک باغ بزرگی بود که بنانیه نام داشت. این باغ متعلق به خانواده‌ای زرتشتی بود که آثار قبر بزرگ خاندان آن خانواده تا قبل از قطع درختان در میان باغ باقی بود. استخر بزرگ و زیبای ۴۰۰۰ متر معکبی با دیواره­ی سی متری سنگ چین شده در این باغ، از میانه پاییز تا پایان بهار، آب تابستان این باغ را فراهم می‌کرد. متأسفانه این استخر در عملیات ساخت و ساز کاملاً پر شد.

دو باغ قدیمی کوروس و سردار هم متأسفانه تخریب شده و جای خود را به ساختمان­های چند طبقه داده­اند. باغ بسیار وسیع کوروس بیش از پنجاه هکتار وسعت داشت و مملو از درختان میوه و گندم بود. همچنین باغ سردار هم در قدیم، درختان متعددی داشت که اکثراً ریشه کن شده­اند.

سوهانک در حال حاضر سه مدرسه، یک کتابخانه عمومی، دو مسجد، یک حسینیه یک شعبه بانک و یک روزنامه فروشی دارد. علاوه بر موارد ذکر شده، در این روستا چند مرکز درمانی، تفریحی و ورزشی هم تأسیس گردیده است.

...........

📢📚 خانه دانایی، همراه مطمئن پژوهش‌های شما!

🔍 دغدغه نوشتن پایان‌نامه، مقاله، ترجمه و تحقیقات علمی را دارید؟ ما اینجاییم تا با تیمی حرفه‌ای و متخصص، مسیر پژوهشی شما را هموار کنیم!

✅ نگارش، ویرایش و تدوین مقالات علمی

✅ مشاوره و همراهی در نگارش پایان‌نامه و پروپوزال

✅ ترجمه تخصصی مقالات و متون علمی

✅ تحلیل داده‌های پژوهشی و نرم‌افزارهای آماری

🎯 با خیال راحت به تحقیق و پژوهش بپردازید، ما کارهای سخت را برای شما انجام می‌دهیم!

📩 برای مشاوره رایگان، همین حالا پیام دهید!

📞 تماس با ما: [09033459315]

 

پل‌های ارتباطی